Zadławienie: co robić? Pierwsza pomoc u dorosłego, dziecka i niemowlęcia

Ktoś się dławi i nie może oddychać. Poniżej: co zrobić od razu, co potem, kiedy dzwonić pod 112 i czego unikać. Ta sama instrukcja jest w darmowej aplikacji SurvivalZone i działa bez internetu.
Najpierw, od razu
- Zapytaj: „Czy się dławisz?”. Jeśli osoba kaszle, zachęcaj ją do kaszlu. Skuteczny kaszel to najlepszy sposób na usunięcie ciała obcego.
- Gdy nie może kaszleć, mówić ani oddychać: pochyl ją do przodu, podtrzymaj klatkę piersiową i wykonaj do 5 mocnych uderzeń nasadą dłoni między łopatki.
- Jeśli to nie pomoże, wykonaj do 5 uciśnięć nadbrzusza: stań za nią, pięść połóż między pępkiem a mostkiem, drugą dłoń na pięści i mocno pociągnij do siebie i ku górze. Powtarzaj na zmianę 5 uderzeń i 5 uciśnięć.
Potem
- Jeśli po pierwszej serii ciało obce nie wypadło, dzwoń pod 112 (albo poproś kogoś o to) i dalej na zmianę uderzaj w plecy i uciskaj nadbrzusze.
- Niemowlę do 1. roku życia: połóż je twarzą w dół na swoim przedramieniu, główka niżej niż tułów, podtrzymuj żuchwę. Wykonaj 5 uderzeń między łopatki. Potem obróć je na plecy i wykonaj 5 uciśnięć klatki piersiowej dwoma palcami w dolnej połowie mostka.
- Dziecko powyżej roku: postępuj jak u dorosłego, ale dopasuj siłę. Przy małym dziecku uklęknij za nim.
- Gdy osoba straci przytomność: ostrożnie połóż ją na plecach, upewnij się, że ktoś dzwoni pod 112, i zacznij resuscytację (uciskanie klatki piersiowej).
- Każdy, u kogo stosowano uciśnięcia nadbrzusza, musi zostać zbadany przez lekarza, nawet jeśli czuje się dobrze.
Kiedy dzwonić pod 112
Osoba nie może kaszleć, mówić ani oddychać, sinieje albo traci przytomność. Do lekarza także zawsze po uciśnięciach nadbrzusza.
Czego nie robić
- Nie wkładaj palców na ślepo do ust, żeby szukać ciała obcego. Możesz wepchnąć je głębiej. Wyjmij tylko to, co dobrze widać.
- Nie uderzaj w plecy osoby, która skutecznie kaszle.
- Nie stosuj uciśnięć nadbrzusza u niemowląt.
- Nie podawaj nic do picia ani do jedzenia.
Zobacz też
Najczęstsze pytania
Jak rozpoznać, że ktoś się dławi?
Nagle nie może mówić ani kaszleć, łapie się za szyję, oddycha ze świstem albo wcale, sinieje. Najczęściej zdarza się to podczas jedzenia.
Czy chwyt Heimlicha można stosować u niemowlęcia?
Nie. U dziecka do 1. roku życia stosuje się 5 uderzeń między łopatki i 5 uciśnięć klatki piersiowej dwoma palcami, bez uciskania brzucha.
Kiedy iść do lekarza po zadławieniu?
Zawsze po uciśnięciach nadbrzusza oraz wtedy, gdy utrzymuje się kaszel, ból lub trudność w oddychaniu, bo kawałek mógł zostać w drogach oddechowych.
Miej to zawsze w telefonie
SurvivalZone to darmowa aplikacja na każdy kryzys, bez konta i bez sklepu z aplikacjami. Działa bez internetu, pokazuje najbliższe schrony i punkty pomocy, lokalne radio, plan 72 h i plan wyprawy w góry.
Dziękujemy za przeczytanie. Jeśli ten tekst może komuś pomóc, wyślij go bliskim. Przygotowanie zajmuje chwilę, a w kryzysie liczy się każda minuta.
Wkrótce aplikacja będzie pod stałym adresem survivalzone.app.
Inne scenariusze
- ⚡ Brak prądu
- 🥶 Zimno, nie działa ogrzewanie
- 🚱 Brak wody lub woda niezdatna do picia
- 🌊 Powódź, woda wdziera się do domu
- 🎒 Ewakuacja w 10 minut
- 🔥 Pożar w budynku
- 🌡️ Upał
- 🌪️ Wichura, burza
- 🚀 Atak z powietrza: rakiety, drony, bomby
- 📢 Syreny, alarm, skażenie powietrza
- 📵 Brak zasięgu i internetu
- ❤️ Ktoś stracił przytomność
- 🌍 Trzęsienie ziemi
- ⛵ Sztorm na morzu, bez internetu
- 🚗 Wypadek drogowy
- ☠️ Czad lub ulatniający się gaz
- ❄️ Utknąłeś autem w śnieżycy
- 🌩️ Burza z piorunami na zewnątrz
- 🫀 Zawał serca lub udar
- 🏊 Ktoś się topi
- 🌲 Pożar lasu lub łąki
- 💳 Nie działają karty i bankomaty
- 🦠 Epidemia, groźna choroba zakaźna
- 🧒 Zaginęło dziecko
- 🩸 Silny krwotok
- 🔥 Oparzenie
- 😷 Smog i zła jakość powietrza
Źródła
- Wytyczne ERC 2025 (Europejska Rada Resuscytacji)
- Polska Rada Resuscytacji: „Resuscytacja dla każdego” według wytycznych ERC 2025
- ILCOR 2025: międzynarodowy konsensus w pierwszej pomocy
- NHS 111 Wales: zadławienie (ang.)
- GRC: algorytm postępowania przy zadławieniu (niem.)
Oficjalne źródła sprawdzane automatycznie codziennie. Ostatnie sprawdzenie: 2026-10-22.
To ogólne wskazówki, nie zastępują służb ratunkowych. W zagrożeniu życia dzwoń 112.